Over aanpassen, jezelf verlaten, en het onderwerp waar bijna niemand over praat

Een teammanager noemde me ooit “positief kritisch.” Ik weet nog precies hoe dat voelde, een compliment en een waarschuwing tegelijk. Vanaf dat moment werd ik voorzichtiger. Iets minder scherp in vergaderingen. Iets vaker stil waar ik eerder iets had gezegd. Niet omdat ik het er niet mee eens was, maar omdat het veiliger voelde.

Ik noemde dat toen nog niet aanpassen. Ik noemde het professioneel zijn.

Een patroon dat veel ouder was dan mijn carrière

Als kind voelde ik me al anders dan de meisjes om me heen. Ik begreep hun spelletjes niet altijd, hun manier van vriendschap sluiten, de ongeschreven regels die voor hen vanzelfsprekend leken. Ik voelde me meer thuis bij de jongens. Simpeler, directer, minder subtekst.

Op de middelbare school werd dat ingewikkelder. Een meisje dat vooral met jongens omging, paste niet in een hokje dat iedereen begreep. Dus leerde ik schakelen. Aanpassen aan wie er om me heen stond. Net wat meer van dit, net wat minder van dat.

Ik dacht dat ik dat patroon achter me had gelaten toen ik ouder werd. In werkelijkheid nam ik het gewoon mee, mijn carrière in.

Van scherp naar sociaal wenselijk

Die opmerking van mijn teammanager was het begin van een patroon dat er langzaam insloop. Ik werd voorzichtiger met mijn mening. Ik koos mijn woorden zorgvuldiger, niet omdat ik iets te verbergen had, maar om de lieve vrede te bewaren. Iemand noemde het ooit sociaal wenselijk gedrag. Die woorden troffen me harder dan ik liet blijken.

Want ik was toch juist de vrouw die voor zichzelf koos? Die zelfstandig was, die haar eigen pad ging? Hoe kon het dan dat ik, stap voor stap, mezelf inleverde om erbij te horen?

Aanpassen is geen zwakte. Het is een strategie die ooit heeft gewerkt. Het probleem is niet dat je je aanpaste, het probleem is dat je nooit meer terugschakelde.

De eenzaamheid die niemand ziet

Dit is het deel waar bijna niemand over praat. Want hoe leg je uit dat je je eenzaam voelt, terwijl je agenda vol zit, je succesvol bent, en je door iedereen als sterk wordt gezien?

Eenzaamheid gaat niet over hoeveel mensen er om je heen zijn. Het gaat over hoeveel van die mensen jou werkelijk kennen, de echte versie, niet de aangepaste. Als je jarenlang de scherpe randjes van jezelf hebt afgeslepen om ergens bij te horen, kun je omringd zijn door mensen en je toch onzichtbaar voelen. Zij kennen de versie die jij hun liet zien, niet de vrouw erachter.

In de gesprekken die ik voer met vrouwen, komt dit thema bijna nooit als eerste op tafel. Het duurt vaak weken, soms maanden, voordat het eruit komt. En steevast volgt dan dezelfde opluchting als ik vertel dat ik dit zelf ook heb meegemaakt. Je bent niet de enige. Je bent ook niet de enige die er niet over praat.

Wat dit met je lijf doet

In de Traditionele Chinese Geneeskunde bestaat er een direct verband tussen het inslikken van je mening en de Lever. De Lever is verantwoordelijk voor de vrije doorstroom van qi en emoties. Wanneer je structureel dingen inslikt, boosheid, frustratie, een eigen mening, stagneert die stroom. Je voelt dat terug als kortaf zijn om kleine dingen, een strak gevoel in je borst of nek, of een onrust die je niet kunt plaatsen.

Vrouwen die zichzelf jarenlang hebben aangepast, komen deze klachten vaak pas tegen in de overgang. De energie die het jarenlang mogelijk maakte om de aangepaste versie van jezelf vol te houden, neemt af. Wat overblijft, is minder verhullingsvermogen en meer directe confrontatie met wat je eigenlijk voelt. Dat verklaart waarom veel vrouwen in deze fase van hun leven opeens harder botsen op hun eigen grenzen, of zich juist eenzamer voelen dan ooit.

Waarom dit zwijgen blijft

Voor intelligente, succesvolle vrouwen voelt eenzaamheid als een tegenspraak. Je hoort het niet te hebben, je hebt het immers voor elkaar. Toegeven dat je je alleen voelt, voelt als toegeven dat er iets mis is met je, terwijl je van buiten alles op orde hebt.

Dus zwijg je. En daarmee bevestig je precies het patroon dat je eenzaam maakte: weer iets inslikken om erbij te horen. Deze keer niet bij een groep mensen, maar bij het beeld dat je van jezelf en je leven had.

De weg terug

Ik besloot op een gegeven moment mijn aanpassing om te draaien. Niet door harder te worden, of door iedereen tegen de haren in te strijken. Maar door mezelf weer de ruimte te geven om kritisch te zijn waar dat nodig was. Om te zeggen wat ik dacht, ook als dat niet het makkelijkste antwoord was. Om anders te zijn, zonder daar iets bij te verontschuldigen.

Je hoeft niet minder scherp te zijn om ergens bij te horen. Je hoeft alleen de juiste mensen om je heen te verzamelen die van die scherpte houden.

Een kompascheck voor jou

Niet als opdracht. Gewoon als eerlijke blik:

  • Op welke plekken in je leven ben je zachter, stiller of voorzichtiger dan je van binnen voelt?
  • Wie om je heen kent de echte versie van jou, en wie kent alleen de aangepaste versie?
  • Wanneer voelde je voor het laatst dat je jezelf mocht zijn, zonder dat er iets van je gevraagd werd?

Schrijf het op. Je hoeft er niets mee te doen. Alleen om het te zien.

Jouw volgende stap

Je bent niet de enige die zich eenzaam voelt achter een leven dat er van buiten goed uitziet. Veel vrouwen dragen dit gevoel jarenlang alleen, juist omdat ze denken dat ze de enige zijn.

In het Levenskompas-programma kijken we samen naar waar jij jezelf bent kwijtgeraakt om erbij te horen, en hoe je de weg terug vindt naar een leven waarin je gezien wordt zoals je werkelijk bent.

Liefs Marga

Bewustzijnscoach, TCM-voedingstherapeut, en vrouw die ook lang de scherpe randjes van zichzelf afsleep, en besloot dat die juist prima zijn.